Advert
ÇÜNGÜŞ'ÜN KISA TARİHÇESİ
Mustafa Üzülmez

ÇÜNGÜŞ'ÜN KISA TARİHÇESİ

Bu içerik 7249 kez okundu.

Çüngüş Diyarbakır  iline bağlı tipik güneydoğu anadolu bölgesi özeliğini bünyesinde toplayan şirin bir ilçedir. Asırlardan beri Türklerin yaşadığı ve türklüğün yaşatıldı Çüngüş’te karakaya barajının yapılmasıyla hızlı bir gelişme oldu. Ülkemizin Atatürk barajından sonra en büyük baraj olan karakaya barajının inşatı zamanında Çüngüş cıvı cıvıl esnaflar süper iş yapıyordu.  Karakaya barajı ve hidro elektirik santrali adını ordaki karakaya köyünden aldı. Çüngüş geçmişte mal yüklü kervanlarının geçtiği ipek yolu  üzerinde bulunmasıyla ticaret  merkezi ve konaklama noktası olan Çüngüş daha sonraki devirlerde  de Hırıstiyanlık için önemli bir dini merekezi olma özeliğini kazanmış ilçedeki tarihi eserler tüm devirlein izlerini taşımasıyla  bu bulguları doğruluyor. Çüngüş dağlık olması verimli topraklarının bulunması ve ulaşım eskiden zordu. Ama şimdi kolay Çüngüş’te yerleşim tarihini eskilere gitmediğini vurgulamaktadır. Yörede ilk belirli harekat 1040 tarihinde yöreye Türkmen boyları  tarafından yapılan akınlar sırasında görülmeye başlanmıştır.  
Özllikle 1071 tarihinin de büyük Selçuklu hükümdarı Alpaslan’ın doğu Roma imparatoru Bizans Romen diojeni malazgirt ovasında hizmet uğratmasının ardından bu akınlar daha da yoğunlaşmıştır. 
1085 tarihinde Diyarbakır’a egemen olan büyük Selçukluların etki alanı içinde kalan Çüngüş daha sonraki yıllarda Suriye Selçuklularının topraklarına katılmıştır. Yöre 1183 yılında Artukluların eline geçmiş ve  Hindistan’a giden ipek yolu güven altına alınmıştır. Bu arada başlayan yöredeki imar faaliyeti ile imalathaneler nüfusunda artmasına neden olmuştur. 1466 yılında yörede üç mahalle halinde yerleştirildiği ve bir manastır yapıldı kayıtlardan anlaşılmaktadır. Yöre Yavuz Sultan Selim’in Mısır seferi sırasında Osmanlı imparoturluğu sınırları arasında katılmmış ve günümüze kadar Türk yurdu olma özeliğini korumuştur.
Çüngüşe yanında maliyetiyle birlikte 1596 yılında gelen kapıkıran Mehmet Ali paşa-nın yörenin kalkınmasında büyük payı  vardır. Tek kale  köm ağaç ve pekler olarak adlandırılan 3 mahalle halkının ileri gelenlerini toplayan paşa dağınıklığının ortadan kaldırılarak toplu bir şehir görüntüsünün sağlanması fikrini ortaya atmıştır. Sözlerine (Çün-güş) tutarsız olarak başlatıldığından ilçenin adının Çüngüş olarak anılmasınıda sağlamıştır. Başlayan haraket sonunda önelikle iki kilometre uzaklılktan içme suyu getirilmiş ardındanda tek gözlü bir köprü yaptırarak ulaşım sağlanmıştır. Kapıkıran Mehmet Ali paşanın soyundan gelenlere sürdürülen imar faaliyetleri ile sürekli gelişen Çüngüş kurtuluş  savaşı sırasında nüfus yönünden bir köy görünümüne bürünmüşsede Cumhuriyet dönemi her yönüyle gehşmenin ortaya çıkmasına neden olmuştur.

DİĞER YAZILAR
Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİRX
GÖZALTINDAKİ 25 KADININ İFADE İŞLEMLERİNE BAŞLANDI
GÖZALTINDAKİ 25 KADININ İFADE İŞLEMLERİNE BAŞLANDI
DİYARBAKIR’DA ACİL ÇAĞRI MERKEZLERİ TEK NUMARADA TOPLANDI
DİYARBAKIR’DA ACİL ÇAĞRI MERKEZLERİ TEK NUMARADA TOPLANDI